Αρχική / Top Story / ΣΧΕΔΙΑΖΟΥΝ ΦΟΥΣΚΕΣ ΜΕ 4 ΝΕΕΣ ΠΟΛΕΙΣ: Τα μαμούθ… τρώνε την Πάφο

ΣΧΕΔΙΑΖΟΥΝ ΦΟΥΣΚΕΣ ΜΕ 4 ΝΕΕΣ ΠΟΛΕΙΣ: Τα μαμούθ… τρώνε την Πάφο

Επιτήδειοι επιχειρηματίες με ισχυρές πολιτικές πλάτες πιέζουν και πείθουν το κράτος, το οποίο υποκύπτει σχεδόν αμαχητί στις ορέξεις τους, για μεγαλεπήβολες αναπτύξεις πέρα και έξω από κάθε λογική και μέτρο. Υποσχόμενοι ότι θα ανοίξουν χιλιάδες νέες θέσεις εργασίας και ότι θα αποδώσουν στο κράτος πολλά εκατομμύρια από φόρους και τέλη, βάζουν χέρι σε μεγάλες εκτάσεις γης. Οι πρόνοιες των τοπικών σχεδίων και ο κεντρικός πολεοδομικός σχεδιασμός αλλάζουν εν μια νυκτί για εξυπηρετηθούν οι στόχοι των επιχειρηματιών. Γεωργικές εκτάσεις, βοσκοτόπια, ακόμη και αρδευόμενες περιοχές, μετατρέπονται σε προνομιακά οικόπεδα αντί πινακίου φακής για το κράτος.

Οι… ειδικές αναπτύξεις
Στις αρχές της δεκαετίας του 2000, όταν η φούσκα των ακινήτων ήταν στο απόγειό της και οι οικοδομήσιμες εκτάσεις εξαντλούνταν, εφευρέθηκε η πρόνοια των μεγάλων «ειδικών αναπτύξεων». Αυτή η πρόνοια συμπεριλήφθηκε στο Τοπικό Σχέδιο Πάφου, για να εξυπηρετήσει την περίπτωση του επιχειρηματία Μιχαλάκη Λεπτού ο οποίος είχε εξασφαλίσει μια τεράστια αρδευόμενη γεωργική έκταση 1.100.000 τετραγωνικών μέτρων. Η περίφημη πρόνοια προτάθηκε από το ΕΤΕΚ, υιοθετήθηκε από το Γραφείο Προγραμματισμού τότε, εγκρίθηκε και έγινε πολιτική απόφαση και συμπεριλήφθηκε στο Τοπικό Σχέδιο επί εποχής του Χριστόδουλου Χριστοδούλου στο υπουργείο Εσωτερικών. Παρά το κύμα αντιδράσεων που προκάλεσε τόσο στη Γεροσκήπου όσο και ευρύτερα στην Πάφο, η περίφημη πρόνοια δεν άλλαξε και εγκρίθηκε από το Πολεοδομικό Συμβούλιο. Στη συνέχεια επί προεδρίας του Τάσσου Παπαδόπουλου η ειδική ανάπτυξη για την οποία είχαν γίνει σχέδια πάγωσε και δεν αδειοδοτήθηκε όπως επιδίωκε τότε ο επιχειρηματικός όμιλος Λεπτού. Αργότερα, ωστόσο, η υπόθεση ξεπάγωσε επί προεδρίας του Δημήτρη Χριστόφια, αδειοδοτήθηκε όπως ακριβώς επιδιωκόταν, δόθηκαν και διάφορες χαλαρώσεις για το ύψος των κτηρίων τους χώρους πρασίνου, τους συντελεστές δόμησης και άλλα, ενώ το 2010 σε μια εξεζητημένη και χλιδάτη εκδήλωση στην οποία ήταν παρούσα ολόκληρη η πολιτική ηγεσία του τόπου και όσοι κατά καιρούς χειρίστηκαν την υπόθεση, τέθηκε ο θεμέλιος λίθος της περίφημης κατά τα άλλα Neapolis Smart EcoCity. Τέσσερα χρόνια μετά, στην περιοχή είναι μόνον ο θεμέλιος λίθος. Μια γεωργική αρδευόμενη περιοχή έκτασης 1.000 σκαλών είναι ουσιαστικά σήμερα προνομιακά οικόπεδα, περιουσιακό στοιχείο του επιχειρηματικού ομίλου.
Η τεράστια έκταση ανήκει μάλιστα σε εταιρεία εισηγμένη στο χρηματιστήριο. Η αξία αυτής της τεράστιας έκτασης μπορεί να υπολογιστεί σε εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ ενώ αγοράστηκε για μερικές δεκάδες εκατομμύρια. Πώς και γιατί έγινε αυτή η περιοχή οικιστική, σε τι εξυπηρετήθηκε το δημόσιο συμφέρον, πόσοι και ποιοι επωφελήθηκαν είναι ένα θέμα που θα μπορούσε κάλλιστα να συμπεριλάβει ο γενικός ελεγκτής στην έρευνά του για τις αλλαγές των πολεοδομικών ζωνών. Ενδιαφέρον θα παρουσίαζε επίσης να ερευνηθεί ποιες ήταν και είναι οι σχέσεις των πρωταγωνιστών στην υιοθέτηση της πολιτικής των ειδικών αναπτύξεων και στις αλλαγές των πολεοδομικών ζωνών, με διάφορους επιχειρηματικούς ομίλους.

Νεάπολις
Μπορεί σήμερα να έχει ξεχαστεί από πολλούς η περιβόητη Νεάπολις, όμως μέχρι πριν από λίγο καιρό γράφονταν απίστευτοι ύμνοι. Μια από τις πιο χαρακτηριστικές ανακοινώσεις ήταν στις 16/10 2010 όταν ο Όμιλος Εταιρειών Λεπτός, με αφορμή την οργάνωση της τελετής για τον θεμέλιο λίθο, ανακοίνωσε την έναρξη των εργασιών κατασκευής του έργου Neapolis Smart EcoCity. Αναφερόμενη σε αυτή την ανάπτυξη η εταιρεία εξηγούσε ότι αναμένεται να δημιουργήσει ακαθάριστη αξία ανάπτυξης πέραν των2,5 δισ. ευρώ, προσφέροντας αειφόρες ετήσιες αποδόσεις στους επενδυτές της καθ’ όλη τη διάρκεια της ανάπτυξης, η οποία θα διαρκούσε 13 χρόνια. Πρόκειται, όπως σημείωνε, για ένα ολοκληρωμένο σχέδιο μικτής αστικής ανάπτυξης σε ένα χώρο 1.1 εκατ. τ.μ. στην πόλη της Πάφου, με εγκεκριμένο ρυθμιστικό σχέδιο για οικοδομική ανάπτυξη 520.000 τ.μ. Το Neapolis Smart EcoCity, αναφερόταν τότε, είναι το πρώτο έργο του είδους του στη Μεσόγειο και ένα από τα μεγαλύτερα στην Ευρώπη. Η πρώτη φάση του έργου, που αποτελείται από την καινοτόμο υποδομή τεχνολογικά προηγμένης οικολογικής πόλης, το Νοσοκομείο Νεάπολης και τις οικιστικές μονάδες βοηθούμενης διαμονής, θα άρχιζε το 2011. Η πώληση των πρώτων οικιστικών μονάδων (Neapolis Smart Eco Lifestyle Communities) θα άρχιζε προς το τέλος της πρώτης φάσης. Για τη φάση αυτή προβλεπόταν ότι θα δαπανούνταν πάνω από 171 εκατ. ευρώ και θα δημιουργούνταν περίπου 8.000 νέες θέσεις εργασίας μέχρι το τέλος του 2018. Αν και στις ανακοινώσεις αυτές δεν γίνονταν αναφορές, τα σχέδια προβλέπουν τη δημιουργία χιλιάδων οικιστικών μονάδων και εμπορικών καταστημάτων.

Από τη Νεάπολις στην Eden City
Λίγες εκατοντάδες μέτρα ανατολικότερα και πάλι στα δημοτικά όρια της Γεροσκήπου σχεδιάζεται τώρα άλλη μια σύγχρονη πόλη, η Eden City. Στην περίπτωση της Eden City οι επιχειρηματίες, με τις ευλογίες και τη συμμετοχή της Αρχιεπισκοπής, δεν σταμάτησαν στον χερσαίο χώρο γιατί δεν είναι αρκετός. Επινόησαν τη δημιουργία ενός τεχνητού νησιού και σκοπεύουν να βάλουν χέρι και στη θάλασσα. Βάσει των εξαγγελιών τους προβλέπεται η δημιουργία μιας τεράστιας πόλης με περίπου 30.000 κλίνες. Ο σημερινός πληθυσμός της Γεροσκήπου δεν ξεπερνά τις 5.000, ενώ οι εγγεγραμμένοι ψηφοφόροι στην Πάφο είναι μόλις 18.000. Ολόκληρη η επαρχία Πάφου διαθέτει συνολικά περίπου 30.000 τουριστικές κλίνες και είναι πολλές που μένουν κενές ακόμη και κατά τη διάρκεια του Αυγούστου. Παράλληλα τόσο στη Γεροσκήπου όσο και στην Πάφο αυτή τη στιγμή υπάρχουν πάνω από χίλιες οικιστικές μονάδες ακατοίκητες. Τεράστια καινούργια οικιστικά συγκροτήματα παραμένουν απούλητα ή ανοίκιαστα. Πριν από ένα χρόνο στην Πάφο λειτούργησε το Mall και έσβησε μέσα σε λίγους μήνες όλο το ιστορικό και εμπορικό κέντρο της πόλης.

Τι προβλέπει το σχέδιο για Eden City
Το master plan που διαφημίζει ήδη η εταιρεία Atum Developments Ltd, η οποία ενδιαφέρεται για την περιβόητη ανάπτυξη, περιλαμβάνει ουσιαστικά μια ολόκληρη πόλη με περίπου 30.000 κλίνες η οποία χωρίζεται σε τρία μέρη.
Τα πρώτο είναι η λεγόμενη χερσόνησος (The Peninsula Site). Είναι η παραλιακή περιοχή όπου θα ανεγερθούν 1.000 διαμερίσματα, εμπορικό κέντρο και εστιατόρια. Θα περιλαμβάνει επίσης συγκρότημα για ιατροφαρμακευτική περίθαλψη και σπα, καθώς και ένα ξενοδοχείο 500 κλινών.
Το δεύτερο μέρος ονομάστηκε (The Garden of Eden). Πρόκειται, σύμφωνα με το πλάνο, για ένα πολιτιστικό και επιχειρηματικό κέντρο, χωριού τέχνης και συνεδριακού κέντρου.
Το τρίτο μέρος είναι το περίφημο νησί (The Divina Island), που θα αποτελείται από ξενοδοχειακές μονάδες, οικίες και μαρίνα. Το νησί θα μπορεί να φιλοξενήσει 12.000 άτομα. Η μαρίνα θα κατασκευαστεί για 500 θέσεις ελλιμενισμού σκαφών. Το τεχνητό νησί θα συνδέεται με την υπόλοιπη ανάπτυξη στον χερσαίο χώρο με γέφυρα μήκους 600 μέτρων. Η συνολική έκταση του νησιού είναι περίπου 132 εκτάρια. Θα αναπτυχθούν 10 οικόπεδα σε έκταση 85,6 εκταρίων, τα οποία θα αποτελούνται από ξενοδοχεία, διαμερίσματα, βίλες, εστιατόρια, καφετερίες και πάρκα 10,4 εκταρίων. Η συνολική ανάπτυξη στον χερσαίο χώρο, όπως αναφέρεται στα έγγραφα της προκήρυξης εκδήλωσης ενδιαφέροντας, υπολογίζεται σε 640.473 τ.μ.. Το νησί ωστόσο που προτείνεται να γίνει θα είναι υπερδιπλάσιο.

Venus Rock
Αυτές δεν είναι οι μοναδικές αναπτύξεις που σχεδιάζονται. Υπάρχουν και οι αναπτύξεις στο Χα Ποτάμι και στην περιοχή της Λίμνης στην Πόλη Χρυσοχούς. Στην περίπτωση του Χα Ποτάμι, σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση της εταιρείας, το έργο θα περιλαμβάνει δύο γήπεδα γκολφ, ξενοδοχείο 5 αστέρων (Nikki Beach Hotel), 2 μεγάλα αθλητικά κέντρα, εμπορικό κέντρο, μαρίνα, καθώς και περίπου 1.100 επαύλεις οι οποίες, με βάση διάφορες πληροφορίες που δημοσιεύτηκαν κατά καιρούς, θα κόστιζαν 1 εκατ. η κάθε μία. Πρόκειται για το γνωστό Venus Rock που ανήκει στην Aristo και το οποίο σε κάποια φάση είχε ανακοινωθεί ότι πουλήθηκε σε κινεζικό όμιλο, όμως στη συνέχεια η συμφωνία ναυάγησε.

Cyprus Limni Resorts and GolfCourses Plc
Άλλη μια μαμούθ ανάπτυξη έχει σχεδιάσει και εξασφαλίσει τις απαιτούμενες άδειες ο Όμιλος Σιακόλα για την περιοχή του πρώην μεταλλείου της Λίμνης. Η τεράστια έκταση που πέρασε στην κατοχή του ομίλου είναι πλέον προνομιούχα οικόπεδα. Όπως είχε αναφερθεί κατά την τελετή κατάθεσης του θεμέλιου λίθου το 2013, ο προϋπολογισμός του έργου, που θα ξεκινούσε και σε αυτή την περίπτωση αμέσως, θα έφθανε το 1,3 δισ. ευρώ. Το master plan προέβλεπε δύο γήπεδα γκολφ υψηλών προδιαγραφών, ένα ξενοδοχείο 5 αστέρων τύπου μπουτίκ, δύο λέσχες για τους παίκτες του γκολφ, αθλητικές εγκαταστάσεις για όλα τα αθλήματα και περίπου 1.000 επαύλεις. Μάλιστα τότε ο πρόεδρος του ομίλου Νίκος Σιακόλας είχε αποκαλύψει ότι στα σχέδια της εταιρείας ήταν και η δημιουργία ευέλικτης αεροπορικής εταιρείας με έδρα το αεροδρόμιο Πάφου.

Μαμούθ σκάνδαλα;
Για τη Νεάπολις και την Eden City στην περιοχή της Γεροσκήπου αξιοποιείται η πρόνοια του τοπικού σχεδίου για τις ειδικές και σύνθετες αναπτύξεις, ενώ για το Χα Ποτάμι και τη Λίμνη τα κίνητρα που δόθηκαν για τα γκόλφ. Το ερώτημα όμως που τίθεται είναι αν μπορούν ιδιαίτερα σήμερα να χρηματοδοτηθούν και να υλοποιηθούν αυτού του μεγέθους αναπτύξεις. Ανεξάρτητα όμως από αυτό, από τη στιγμή που οι εταιρείες εξασφαλίζουν τα κίνητρα και μετατρέπουν τεράστιες εκτάσεις σε οικόπεδα επωφελούνται από την αξία τους. Το δεύτερο ερώτημα που τίθεται είναι τι θα γινόταν σε περίπτωση που υλοποιούνταν όλες αυτές οι μαμούθ αναπτύξεις για τις οποίες το κράτος έδινε και δίνει αβέρτα άδειες. Ερωτήθηκαν, και αν ναι, τι λένε οι επιστημονικοί φορείς της πολιτείας, ΕΤΕΚ, σύλλογοι πολιτικών μηχανικών, αρχιτεκτόνων και πολεοδόμων; Για τις τοπικές αρχές, το δέλεαρ της ανάπτυξης, των χιλιάδων θέσεων εργασίας και των εσόδων που τους υπόσχονται δεν αφήνει κανένα περιθώριο ούτε καν προβληματισμού. Σε καμιά περίπτωση δεν έχει γίνει οποιαδήποτε μελέτη επιπτώσεων για τις υφιστάμενες τουριστικές αναπτύξεις, τις γενικότερες οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις, το φυσικό και δομημένο περιβάλλον ή τη θαλάσσια ζωή. Καμιά ουσιαστική συζήτηση επίσης δεν έγινε για τις υποδομές, ύδρευση, αποχετευτικά, ηλεκτροδότηση, κ.ά, που θα πρέπει να εξασφαλίσει το κράτος για την εξυπηρέτηση αυτών των τεράστιων αναπτύξεων και των δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων που υποτίθεται ότι θα κατοικήσουν στις νέες πόλεις.

Πηγή: Εφημερίδα «ΠΟΛΙΤΗΣ»
ΚΩΣΤΑΣ ΝΑΝΟΣ

Flex English